دسته‌ها
یادداشت‌ها

داوری اختیاری و داوری اجباری

داوری اختیاری و داوری اجباری-ایران داوری

داوری اختیاری و داوری اجباری

داوری به عنوان مرجع حل و فصل اختلافات طرفین قراردادها که اساس آن بر پایه اراده و توافق طرفین بنا شده است یک روش رسیدگی توافق محور می باشد.

در این نوشتار به بررسی داوری اختیاری و داوری اجباری و تاثیر اراده طرفین اختلاف در تعیین داور در این تقسیم بندی می پردازیم.

داوری اختیاری 

در اغلب موارد تعیین مرجع داوری به عنوان مرجع حل و فصل اختلافات بر اساس رضایت و توافق طرفین صورت می گیرد که در این موارد، داوری، اختیاری است ؛این نوع داوری ممکن است در مرحله قبل از بروز اختلاف و یا بعد از آن تعیین شود.

توافق بر داوری قبل از اختلاف:

طرفین می توانند حتی قبل از بروز اختلاف یا دعوای احتمالی ناشی از قرارداد ، در خصوص مرجع رسیدگی به آن با یکدیگر توافق کنند.

در نتیجه طرفین هر دعوا یا اختلافی علاوه بر برخورداری از حق ارجاع به مراجع دادگستری برای طرح دعوا،

می توانند داوری را به صورت شرط ضمن عقد (شرط داوری) و یا به موجب قرارداد مستقلی (قرارداد داوری) به عنوان مرجع حل و فصل اختلافات خود تعیین نمایند.

توافق بر داوری بعد از اختلاف:

در سایر مواردی که مرجع رسیدگی به اختلافات احتمالی در آینده از جانب طرفین تعیین نشده است،

طرفین می توانند بعد از وقوع دعوا و اختلاف، مرجع داوری را به عنوان مرجع حل و فصل اختلاف انتخاب نمایند

و حتی بعد از طرح دعوا در دادگاه و در تمام مراحل رسیدگی و قبل از صدور رای توسط دادگاه، امکان ارجاع دعوا به داوری برای آنها وجود دارد.

موضوعی که در داوری اختیاری باید به آن توجه نمود احراز رضایت از جانب هر دو طرف اختلاف می باشد.

در انتخاب این شیوه رسیدگی، رضایت و توافق هر دو طرف شرط است و هرگز نظر یکی از طرفین بر دیگری تحمیل نمی گردد و گرنه رای داور اساساً فاقد اعتبار و ارزش حقوقی خواهد بود.

لذا اولین اقدامی که داور باید انجام دهد احراز توافق و تراضی میان طرفین نسبت به داوری و کسب صلاحیت رسیدگی به موضوع می باشد.

با توجه به مطالبی که بیان شد می توان گفت صلاحیت داور برخلاف صلاحیت اجباری دادگاه ها، صلاحیتی اختیاری است که از اراده و خواست طرفین اختلاف ایجاد می شود.

داوری اجباری

در مواردی نیز ارجاع اختلاف به داوری از سوی دادگاه صورت می گیرد در واقع به موجب قانون در برخی موارد خاص دادگاه مکلف به ارجاع طرفین به داوری می باشد

و بدون در نظر گرفتن رای داوری نمی‌تواند در خصوص موضوع اختلافی رای صادر کند.

مصداق داوری اجباری در قوانین ایران دعوای طلاق است.

مطابق آیین‌نامه مربوط به داوری در طلاق:

مطابق آیین‌نامه مربوط به داوری در طلاق نسبت به درخواست های طلاق که از طرف زوجین یا یکی از آنها در دادگاه خانواده یا قائم مقام آن تسلیم می شود، چنانچه اختلاف از طریق دادگاه حل و فصل نشود، رسیدگی به موضوع با صدور قرار ،به داوری ارجاع می گردد

پس از صدور قرار ارجاع امر به داوری هر یک از زوجین مکلف هستند ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ، یک نفر از اقارب خود را که واجد شرایط مقرر در این آیین‌نامه است به عنوان داور به دادگاه معرفی کنند و اگر بین اقارب فرد واجد شرایط نباشد و نتواند داوری معرفی کند در صورت امتناع یا عدم توانایی در معرفی داور ، دادگاه از بین افراد واجد شرایط مبادرت به تعیین داور یا داوران می نماید.

تعیین داور به قید قرعه اختیاری است یا اجباری:

در خصوص تعیین داور به قید قرعه نظرات متفاوتی بیان شده است، برخی از اساتید حقوق در این خصوص معتقدند

در مواردی که دادگاه به قید قرعه داور تعیین می کند:

در این مورد داوری نه از نوع اختیاری است و نه اجباری بلکه یک روش تعیین داوری مستقل به حساب می‌آید.

ولی به نظر می رسد تعیین داور به قید قرعه از نوع داوری اختیاری است. زیرا تعیین مرجع داوری به عنوان مرجع حل و فصل اختلاف از جانب طرفین صورت گرفته است

و دادگاه تنها مطابق توافقی که طرفین برای رسیدگی داوری نموده اند و خودداری یکی از آنها از انتخاب و معرفی داور، جواز دخالت در تعیین داور را داشته است.

توصیه ما برای طرفین قرارداد ها در داوری های اختیاری تعیین مرجع رسیدگی در موقع انعقاد عقد است.

لذا بهتر است قبل از انعقاد قرارداد با یک مشاور حقوقی که تخصص و تجربه کافی در این زمینه را دارد مشورت نمایید همچنین در تعیین داور از داوران مجرب ما در ایران داوری بهره مند شوید.

ایران داوری مرکز تخصصی داوری در ایران است که مشاوران و داوران مجرب و متخصص در تمامی حوزه های حقوقی در آن حضور داشته و آماده ارائه خدمات داوری و پاسخگویی به سوالات تخصصی و حقوقی شما می باشند.

دسته‌ها
یادداشت‌ها

داوری در طلاق

 

 

داوری در طلاق-ایران داوری

داوری در طلاق

داوری در طلاق موضوعی است که در موارد وقوع اختلاف در روابط خانوادگی زوجین و تصمیم آنها به طلاق مطرح می گردد در این نوشتار به لزوم داوری در طلاق می پردازیم.

مقدمه

عدم توجه زوجین به تکالیفی که در مقابل همسر خود دارند و یا وجود سایر مشکلات مانند بیکاری ،اعتیاد و… گاهی موجب بروز اختلافات جدی در روابط آنها می گردد که عدم رفع این مشکلات در نهایت موجب جدایی و طلاق می شود در نتیجه لازم است که در خصوص اختلافات جزئی چاره‌جویی نموده و از بروز اختلافات عمیق و اساسی جلوگیری کرد.

از اینجاست که احساس نیاز به بهره گیری از تجربه ها و آگاهی های افرادی می‌شود که در این راه راهنما و مشکل گشای زوجین باشند اسلام این افراد را با عنوان حکم خطاب می‌کند و در حقوق ایران این افراد به عنوان داور شناخته شده‌اند.

نمونه ای از آیه قرآن در خصوص توصیه به داوری در اختلافات خانوادگی:

اگر از جدایی میان زن و شوهر بیم دارید داوری از خانواده مرد و داوری از خانواده زن انتخاب کنید

اگر سر سازگاری دارند خداوند میان آندو سازگاری خواهد داد آری خداوند دانای آگاه است. سوره نسا آیه ۳۵.

از آنجایی که بسیاری از قوانین ایران از شرع مقدس اسلام برگرفته شده است،

در قانون نیز وقوع طلاق منوط به ارجاع دعوا به داوری شده است.

داوری در طلاق چیست

تفاوتی ندارد که درخواست طلاق از طرف زوج انجام گیرد یا زوجه.

در هر صورت دادگاه به منظور برقراری صلح و سازش میان زوجین ،دعوای طلاق را به داوری ارجاع می نماید.

 رای دادگاه در خصوص طلاق تحت تاثیر نظر داوران قرار می گیرد،

البته نظریه داوری برای دادگاه لازم الاجرا نمی باشد و در صورتی که دادگاه آن را خلاف اوضاع و احوال و قوانین بداند می‌تواند

نظریه داوری را رد کند و در این صورت روند رسیدگی داوری تجدید می گردد.

آثار صدور قرار داوری

بعد از درخواست طلاق از دادگاه، دادگاه قرار داوری صادر می نماید.

در این صورت هر یک از زوج و زوجه باید یک نفر داور از جانب خود معرفی نمایند

داوران مذکور باید دارای ویژگی ها و موقعیت اجتماعی خاصی باشند

تا بتوانند به نحو احسن داوری را به انجام رساند.

 از شرایط داور در دعوای طلاق

۱. از خویشان متاهل زوجین باشند.

اگر داور تعیین شده از محارم زوجین باشد و همسرش فوت کرده یا طلاق گرفته باشد وی مورد قبول می باشد.

۲. دارای حداقل ۳۰ سال باشند.

۳. به مسائل خانوادگی و شرعی و اجتماعی مربوط به خانواده و طلاق آشنایی داشته باشند.

در صورتی که فردی واجد شرایط فوق در دسترس زوجین نباشد و یا کسی داوری را قبول نکند زوجین می توانند از بین افراد واجد صلاحیت دیگر (داوران مجرب و متخصص موسسه ایران داوری) داور خود را تعیین و معرفی نمایند. که مسلما رسیدگی داوری توسط داوران باتجربه و آگاه از قوانین نسبت به داوری افراد عادی به مراتب مزیت های فراوانی برای زوجین خواهد داشت.

در صورت عدم تعیین داور مطابق موارد فوق دادگاه به درخواست هر یک از طرفین اقدام به تعیین داور می نماید.

در مرحله بعدی و پس از تایید داوران توسط دادگاه رسیدگی داوری آغاز می شود داوران با تشکیل جلسات و سایر اقدامات لازم در جهت حل و فصل منازعه میان زوجین قدم بر می دارند بنابراین بعد از طی مراحل فوق، داوران نظریه داوری خود را به دادگاه ارائه می نمایند. دادگاه نیز با توجه به نظریه مزبور در خصوص دعوای طلاق رای صادر می کند.

داوری در انواع طلاق

در تمام انواع طلاق شرط داوری برای صدور رای طلاق از جانب دادگاه یک تکلیف و ضرورت است. استثنای این امر در طلاق توافقی مشاهده می گردد که مطابق ماده ۲۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ تلاش مراکز مشاوره جهت ایجاد سازش میان زوجین جایگزین ارجاع دعوای طلاق به داوری شده است.

داوری در طلاق توافقی

داوری در طلاق توافقی در قانون حمایت خانواده طی تصویب قوانین مربوط در سالهای اخیر مورد تغییر و تحول قرار گرفته است.

در صورت طرح طلاق توافقی در دادگاه مطابق ماده ۲۵ قانون حمایت خانواده جدید ،

دادگاه مکلف به ارجاع موضوع طلاق به مشاور خانواده شده است.

بنابراین زوجین باید پیش از مراجعه به دادگاه و یا بعد از آن و با ارجاع دادگاه،

به مراکز مشاوره خانواده که مورد تایید دادگستری می باشند؛ مراجعه و طلاق توافقی خود را در آنجا مطرح نمایند.

اقدامات مراکز مشاوره خانواده

مراکز مشاوره با تشکیل جلسات مشاوره خانواده و بررسی مشکلات و مسائل مورد اختلاف زوجین سعی در انصراف زوجین از طلاق می کنند .

در صورت عدم انصراف زوجین، موارد توافق به طلاق را تعیین و به دادگاه ارجاع می نمایند.

هدف اصلی این مراجع ایجاد سازش بین زوجین است. ماده ۱۹ قانون حمایت از خانواده.

ایران داوری به عنوان مرکز تخصصی داوری با حضور مشاوران و داوران مجرب و متخصص در مسائل مربوط به حقوق خانواده آماده ارائه خدمات خود در داوری در طلاق می باشد. و رسیدن به حقوق قانونی شما را تضمین می نماید.

دسته‌ها
نظرات مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه

ارجاع درخواست طلاق‌های غیر توافقی به داوری

ارجاع درخواست طلاق‌های غیر توافقی به داوری

ارجاع درخواست طلاق‌های غیر توافقی به داوری الزامی است.

با توجه به صراحت ماده ۲۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ با این عبارت: «در کلیه موارد درخواست طلاق به جز طلاق توافقی دادگاه باید به‌منظور ایجاد صلح و سازش، موضوع را به داوری ارجاع کند»، ارجاع امر به داوری الزامی است.(داوری اجباری)

 دادگاه اعم از اینکه درخواست موجه باشد یا خیر، باید در غیر موارد درخواست طلاق توافقی موضوع را به داوری ارجاع نماید.

نظریه مشورتی شماره ۱۴۲۶/۹۳/۷ ـ ۱۸/۶/۱۳۹۳

اداره کل حقوقی قوه قضاییه

ایران داوری به عنوان مرکز تخصصی داوری در ایران خدمات داوری به متقاضیان ارائه می نماید.

از مشاوران و داوران مجرب و خبره ما در حل وفصل اختلافات و دعاوی خود بهره مند شوید.

دسته‌ها
نظرات مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه

داوری در طلاق توافقی

داوری در طلاق توافقی

پرسش:

نظر به اینکه در اجرای قانون حمایت خانواده مصوب 01/12/1391 تاکنون محاکم خانواده تشکیل نشده است،

آیا گواهی‌های عدم امکان سازش توافقی جهت سازش باید به داوری و یا مراکز مشاوره ارجاع شود و یا هیچ‌کدام؟

پاسخ:

بر اساس تبصره ۱ ماده ۱ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱، در حوزه قضایی شهرستان‌هایی که دادگاه خانواده تشکیل نشده است تا زمان تشکیل آن، دادگاه‌های عمومی حقوقی مستقر در آن حوزه، صلاحیت رسیدگی به دعاوی موضوع ماده ۴ قانون حمایت خانواده ۱۳۹۱ را با رعایت سایر مواد و مقررات این قـانون دارند.

بنابراین با توجه به ماده ۲۵ قانون مذکور، در صورت وجود مراکز مشاوره خانواده موضوع این ماده، پرونده‌های طلاق توافقی به مرجع مزبور ارجاع می‌شود و برابر تبصره ماده ۱۶ همین قانون در مناطقی که مراکز مشاوره خانواده وابسته به سازمان بهزیستی وجود دارد دادگاه‌ها می‌تواننـد از ظرفیت این مراکز نیز استفاده کنند، ولی با عنایت به ماده ۲۷ قانون یاد شده ، داوری در طلاق توافقی منتفی است.

نظریه مشورتی شماره ۷۱۸/۹۳/۷ ـ 1393/03/28

اداره حقوقی قوه قضاییه.

دسته‌ها
نظرات مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه

در دعاوی طلاق، در صورت عدم معرفی داور از سوی طرفین، دادگاه اقدام به تعیین داور خواهد کرد.

تعیین داور در دعاوی طلاق

پرسش: در مواردی که طرفین حاضر به معرفی داور نیستند و دادگاه هم امکان تعیین داوران را مستقلاً ندارد بعضی از قضات معتقد هستند که دادگاه بدون تعیین داور، رسیدگی و حکم صادر نماید و عده دیگر می‌گویند که دادگاه باید دعوی طلاق را رد کند تکلیف چیست؟

دسته‌ها
قوانین داوری داخلی

آیین‌نامه اجرایی تبصره 1 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوطه به طلاق

ماده 1- نسبت به درخواست‌های طلاق که از طرف زوجین یا

دسته‌ها
قوانین داوری داخلی

قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق

‌ماده واحده – از تاریخ تصویب این قانون زوج‌هایی که قصد طلاق و جدایی از یکدیگر را دارند بایستی جهت رسیدگی به اختلاف خود به دادگاه ‌مدنی خاص مراجعه و اقامه دعوی نمایند.